BEZWAREN?

Bezwaren CSP en hun weerlegging


Er bestaat in Nederland veel weerstand tegen Concentrating Solar Power (CSP).

De belangrijkste reden is, dat de meesten die zich bezig houden met energievraagstukken zich gecommiteerd hebben aan slechts 1 of slechts enkele energiebronnen. Een nieuwe, krachtige energiebron wordt dan als een bedreiging gezien en is dan ook niet welkom. De bezwaren van deze voorstanders van deelbelangen zijn echter gemakkelijk te weerleggen.

1. CSP is niet van belang voor landen als Nederland

Electriciteit moet voortdurend beschikbaar zijn. Stroom uit zonnepanelen (PV) en windparken leveren een onbetrouwbare bijdrage aan het electriciteitsnet. Daarom moet er een evenwichtig en breed aanbod komen van duurzame energiebronnen om aan de steeds wisselende vraag te voldoen. Een te grote capaciteit aan PV en wind veroorzaakt te hoge extra kosten. We hebben dus ook CSP, waterkracht en biomassa nodig als stabiele duurzame energiebronnen. In Centraal en Noord-Europa kunnen geen zonthermische krachtcentrales worden gebouwd omdat daar de zon te weinig schijnt. Maar zonnestroom uit zonthermische centrales in Zuid-Europa en Noord-Afrika kan via het electriciteitsnet naar het Noorden worden gevoerd. Aan het Europese electriciteitsnet zullen in de toekomst lange-afstands “electrische snelwegen” worden toegevoegd die met gelijkspanning zullen werken, waardoor de transportverliezen lager zullen zijn. Daarnaast zullen er “virtueele centrales” komen, die uit talloze kleine stroombronnen bestaan, zoals zonnepanelen, windmolens, brandstofcellen, enz. en die groepsgewijs zullen functioneren als grote centrales. De invoering van CSP moet worden beschouwd binnen dit dynamische kader van veranderingen, en niet binnen het huidige, verstarde kader van electriciteitsvoorziening.

2. CSP is ook niet van belang voor Europa als geheel

Het feit dat in Zuid-Spanje, Zuid-Italie, enz. een flinke capaciteit aan zonthermische krachtcentrales kan worden gebouwd is van Europese betekenis. Een inventarisatie van dorre, nauwelijks gebruikte terreinen in Spanje leert dat aldaar voldoende ruimte is om heel Europa van electriciteit te voorzien. Maar ook de massale bouw van CSP installaties in Noord-Afrika, het Midden Oosten, en alle andere zonnige gebieden op aarde kan een grote stimulans zijn voor Europese bedrijvigheid. Europese high-tech bedrijven zullen de absorbers en de turbines leveren. Europese zon-exploitatiebedrijven zullen zonthermische krachtcentrales gaan bouwen en bedrijven, net zoals Europese olie- en mijnbouwbedrijven overal ter wereld opereren. Europa is een economische supermacht, en kan zich niet permitteren om de ontwikkeling van de meest krachtige energiebron van de toekomst over te laten aan Amerikanen, Chinezen, enz.

3. CSP wordt pas over een jaar of twintig van belang voor Europa

De klimaatsverandering vereist onmiddelijke actie. De CSP technologie is er klaar voor!

4. CSP is net zo duur als PV (de zonnepanelen)

Deze desinformatie is in flagrante strijd met alle relevante wetenschappelijke kennis. Zie bv. World Energy Outlook 2004 van het IEA (International Energy Agency).

5. In de toekomst zal alle electriciteit lokaal, gedecentraliseerd worden opgewekt. “Weg met de hoogspanningsleidingen!”

Sommigen willen terug naar het Paradijs: het idee om onafhankelijk van de boze buitenwereld zelfvoorzienend te zijn op het eigen landhuis of in het eigen dorp, niet alleen bij de voedselproductie, maar ook bij de energieopwekking. Wat ons betreft gaan ze hun gang. Maar deze methode is nu eenmaal niet haalbaar voor de meerderheid van de Europeanen die in steden of agglomeraties wonen en ook niet voor de industrie. Het is evident dat ook in een decentraal georganiseerde economie hoogspanningleidingen nodig zijn. Politici die gedecentraliseerde oplossingen voorstaan voor het energieprobleem zouden moeten worden gedwongen om hun ideeen te verdedigen met scenario’s die kwantitatief en economisch goed onderbouwd zijn en die relevant zijn voor geheel Europa.

6. Als we stevig doorgaan met (nu nog dure) PV, dan zal stroom uit zonnepanelen uiteindelijk ook betaalbaar worden.

De huidige leercurve voor PV heeft een progressie ratio van 80%, d.w.z. bij iedere verdubbeling van de totale capaciteit aan zonnepanelen op de wereld daalt de prijs met 20%. Als we van de optimistische verwachting uitgaan dat deze trend de komende decennia blijft bestaan totdat zonnestroom even goedkoop wordt als stroom uit een gas- of oliegestookte centrale, dan moet er wereldwijd voor meer dan 200 miljard dollar aan onrendabele investeringen in zonnepanelen worden gedaan. (Bij CSP bedragen die wereldwijde onrendabele investeringen overigens slechts 10 miljard euro). Die 200 miljard maakt PV een irrelevante optie voor de oplossing van het energie- en klimaatprobleem. PV blijft overigens wel zinvol voor specifieke decentrale toepassingen, waar het kostenaspect van minder belang is. Het onderzoek naar een nieuwe, goedkopere vorm van fotovoltaische energie is van groot belang.

7. Uiteindelijk zal kernfusie de onuitputtelijke energiebron voor de mensheid worden

50 jaar intensief fusieonderzoek heeft nog steeds niet geresulteerd in een werkend prototype. Het is volslagen onbekend of deze extreem moeilijke technologie ooit electriciteit zal kunnen produceren voor een aanvaardbare prijs. Tijdens de recente vergadering van de Europese Energieraad over ITER werd toegegeven dat er geen fusie-energie kan worden verwacht voor 2050. Het is evident dat de wereld niet zo lang kan wachten.

CSP is een technologie met weinig risico en weinig milieuschade en is uitstekend geschikt voor toepassing in ontwikkelingslanden. Alle landen in de wereld met een grote intensiteit aan zonnestraling en met goedkope, ongebruikte terreinen kunnen zonnestroom gaan produceren. Deze landen zouden de EHEC kunnen gaan oprichten: de organisatie van Energy Harvesting and Exporting Countries. Het ligt in de lijn der verwachting dat EHEC de OPEC gaat opvolgen. De EU zou de CSP technologie als speerpunt moeten gaan maken voor haar ontwikkelingspolitiek in Afrika, ook in de landen ten zuiden van de Sahara.